Oʻzbekcha
SHAHARSOZLIK MUHITINI BADIIY JIHATDAN RIVOJLANTIRISH BO‘YICHA LOYIHA-TAKLIFLARNI ISHLAB CHIQISHDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISHNING ISTIQBOLLARI
Дата публикации
25.04.2026
Журнал
Приоритетные области применения искусственного интеллекта в педагогическом образовании
Выпуск
Приоритетные области применения искусственного интеллекта в педагогическом образовании
Аннотация
Mazkur maqolada shaharsozlik muhitini badiiy-estetik jihatdan rivojlantirishda sun’iy intellekt (SI) texnologiyalaridan foydalanish imkoniyatlari tahlil qilinadi. Zamonaviy urban dizayn jarayonlarida SI yordamida vizual modellash, parametrik loyihalash va ma’lumotlarga asoslangan qaror qabul qilishning samaradorligi asoslab beriladi. Tadqiqot doirasida Namangan shahri “Chorsu” maydoni misolida ishlab chiqilgan loyiha-takliflar SI texnologiyalarini qo‘llash orqali takomillashtirilgan.
Ключевые слова
sun’iy intellekt
urban dizayn
shaharsozlik
badiiy muhit
parametrik loyihalash
generativ dizayn
Русский
В данной статье анализируются возможности использования технологий искусственного интеллекта (ИИ) в художественно-эстетическом развитии городской среды. Обосновывается эффективность применения ИИ в процессах современного урбанистического дизайна, включая визуальное моделирование, параметрическое проектирование и принятие решений на основе данных. В рамках исследования проектные предложения, разработанные на примере площади «Чорсу» города Наманган, были усовершенствованы с использованием технологий ИИ.
искусственный интеллект
урбан-дизайн
градостроительство
художественная среда
параметрическое проектирование
генеративный дизайн
English
This article analyzes the possibilities of using artificial intelligence (AI) technologies in the artistic and aesthetic development of the urban environment. It substantiates the effectiveness of AI applications in modern urban design processes, including visual modeling, parametric design, and data-driven decision-making. Within the framework of the study, project proposals developed based on the example of the “Chorsu” square in Namangan city were improved through the application of AI technologies.
artificial intelligence
urban design
urban planning
artistic environment
parametric design
generative design
1. Goodfellow I., Bengio Y., Courville A. Deep Learning. – Cambridge: MIT Press, 2016. – 800 p.
2. Batty M. The New Science of Cities. – Cambridge: MIT Press, 2013. – 504 p.
3. Schumacher P. The Autopoiesis of Architecture: A New Framework for Architecture. – London: Wiley, 2011. – 456 p.
4. Oxman R. Thinking difference: Theories and models of parametric design thinking // Design Studies. – 2017. – №38. – B. 4–25.
5. Duarte J.P., Beirão J.N. Generative design in architecture and urbanism // Automation in Construction. – 2012. – №20. – B. 1–9.
6. Турсунов, Ш. Ш. (2021). Замонавий шаҳарсозлик муҳитида арт-объектларни шаклланиши ва ривожланиши. Вестник науки и творчества, (6 (66)), 51-54.
7. Турсунов, Ш. Ш., & Турғунов, О. Т. Ў. (2021). Замонавий шаҳар муҳитнинг жозибадорлигини оширишда рақамли тасвирлашнинг янги технологияларидан фойдаланиш тамойиллари. Вестник науки и творчества, (11 (71)), 29-33.
8. Sharibjonovich, T. S. (2025). Shaharsozlik muhitida art-obyektlarni shakllantirishning zamonaviy usullarini qo ‘llash (Yangi Namangan tumanidagi “Pahlavon” ko ‘p qavatli turarjoy mavzesi misolida). Строительство и образование, 4(1), 42-51.
9. Турсунов, Ш. Ш., & Бегматов, Д. К. (2015). Гармония монументальной скульптуры и архитектуры в современном градостроительстве. Высшая школа, (5), 69-70.
10. Sharibjonovich, T. S. (2025). SHAHARSOZLIK MUHITINI SHAKLLANTIRISHDA BADIIY YONDASHUVLAR VA BADIIY VOSITALARNI QO‘LLASH IMKONIYATLARI. XALQARO ILMIY-AMALIY KONFERENSIYALAR, 1(4), 76-82.
11. Sharibjonovich, T. S. (2022). DEVELOPMENT OF MODERN URBAN ENVIRONMENT AS A FACTOR OF EXPANSION OF TOURIST GOALS. INTERNATIONAL JOURNAL OF SOCIAL SCIENCE & INTERDISCIPLINARY RESEARCH ISSN: 2277-3630 Impact factor: 8.036, 11(11), 475-478.
12. Sharibjonovich, T. S. (2025). ART-OBYEKT TUSHUNCHASI VA UNI SHAHARSOZLIK MUHITINI SHAKLLANTIRISHDAGI XUSUSIYATLARI, QO ‘LLANILISH ISTIQBOLLARI. XALQARO ILMIY-AMALIY KONFERENSIYALAR, 1(4), 82-87.
13. Турсунов, Ш. Ш. (2023). Шаҳарсозлик бадиий ечимида архитектура ва монументал санъатнинг ўзаро уйғунлашуви. Строительство и образование, 1(3), 49-53.
14. Odiljonovich, S. A., & Sharibjonovich, T. S. (2022). Creating a graphic test from the subject" drawing geometry and engineering graphics".
15. Sharibjonovjch, T. S. (2022). Замонавий шаҳарсозлик ансамблида монументал-декоратив ҳайкалтарошликни уйғунлаштириш асослари. Строительство и образование, (1), 74-80.
16. Sh, T. S. (2025). Shaharsozlik muhitida jamoat joylarini shakllantirish uchun obyektlarda hajmiy-fazoviy kompozitsiyalarni (haykallar, installyatsiyalar) qo ‘llash tajribalari. Строительство и образование, 4(5), 95-101.
17. Sh, T. S. (2025). Shahar muhitida san’at transformatsiyasiga ta’sir ko ‘rsatgan ijodiy kontseptsiyalar. Строительство и образование, 4(5), 105-113.