Oʻzbekcha
AXSIKENTNING TARIXIY-MADANIY MEROSI VA DAVLATCHILIK AN’ANALARI: MANBASHUNOSLIK, ARXEOLOGIK TADQIQOTLAR HAMDA RAQAMLI TARIX ISTIQBOLLARI
Jurnal
Axsikent tarixi: yangicha qarash, tahlil va tadqiqotlar
Nashr
«Axsikent tarixi: yangicha qarash, tahlil va tadqiqotlar» xalqaro ilmiy-amaliy anjumani materiallari (2026-yil, 15-iyun)
Annotatsiya
Mazkur maqolada Axsikentning Farg‘ona vodiysi tarixidagi o‘rni, uning sivilizatsion taraqqiyoti va davlatchilik an’analari manbashunoslik, arxeologik tadqiqotlar hamda raqamli tarix yondashuvlari asosida tahlil qilinadi. Tadqiqotda yozma manbalar, arxiv hujjatlari va arxeologik topilmalarning ilmiy ahamiyati yoritilib, Axsikentning siyosiy, iqtisodiy va madaniy markaz sifatidagi mavqei ochib beriladi. Shuningdek, tarixiy merosni o‘rganish va saqlashda GIS texnologiyalari, elektron ma’lumotlar bazalari hamda raqamlashtirish jarayonlarining imkoniyatlari ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot natijalari Axsikent tarixini zamonaviy metodologiyalar asosida tadqiq etishning istiqbolli yo‘nalishlarini belgilashga xizmat qiladi.
Kalit so‘zlar
Axsikent
Farg‘ona vodiysi
arxeologiya
madaniy meros
raqamli tarix
sivilizatsiya
davlatchilik tarixi
manbashunoslik
arxiv hujjatlari
tarixiy geografiya.
Русский
В данной статье анализируются место Ахсикента в истории Ферганской долины, его цивилизационное развитие и традиции государственности на основе источниковедения, археологических исследований и подходов цифровой истории. В исследовании раскрывается научное значение письменных источников, архивных документов и археологических находок, а также освещается роль Ахсикента как политического, экономического и культурного центра региона. Кроме того, рассматриваются возможности применения ГИС-технологий, электронных баз данных и процессов цифровизации в изучении и сохранении исторического наследия. Результаты исследования способствуют определению перспективных направлений изучения истории Ахсикента на основе современных методологических подходов.
Ахсикент
Ферганская долина
археология
культурное наследие
цивилизация
цифровая история
история государственности
источниковедение
архивные документы
историческая география.
English
This article examines the role of Akhsikent in the history of the Fergana Valley, its civilizational development, and traditions of statehood through the perspectives of source studies, archaeological research, and digital history. The study highlights the scientific significance of written sources, archival documents, and archaeological findings, revealing Akhsikent’s position as a political, economic, and cultural center. Furthermore, the paper discusses the potential of GIS technologies, electronic databases, and digitization processes in the study and preservation of historical heritage. The research findings contribute to identifying promising directions for investigating the history of Akhsikent using modern methodological approaches.
Fergana Valley
archaeology
civilization
cultural heritage
digital history
history of statehood
: Akhsikent
source studies
archival documents
historical geography
1. Buryakov Yu.F. Axsikent – drevnyaya stolitsa Fergany. – Toshkent: Fan, 1990. – B. 15–18.
2. Ibn Khordadbeh. Kitab al-Masalik wa al-Mamalik. – Leiden: Brill, 1889. – P. 39–41.
3. Al-Istakhri. Kitab al-Masalik wa al-Mamalik. – Leiden, 1927. – P. 332–335.
4. Al-Muqaddasi. Ahsan al-Taqasim fi Ma'rifat al-Aqalim. – Beirut, 1906. – P. 282–285.
5. Bartold V.V. Turkestan v epoxu mongolskogo nashestviya. – Moskva: Nauka, 1963. – B. 212–215.
6. Zahiriddin Muhammad Bobur. Boburnoma. – Toshkent: Sharq, 2002. – B. 58–61.
7. Axmedov B.A. O‘zbekiston xalqlari tarixi manbalari. – Toshkent: O‘qituvchi, 1991. – B. 73–77.
8. Davidovich E.A. Numizmatika Sredney Azii. – Moskva: Nauka, 1987. – B. 96–102.
9. Rtveladze E.V. Epigraficheskie pamyatniki Uzbekistana. – Toshkent, 2002. – B. 44–49.
10. Matboboyev B., Anorboyev A. Axsikent arxeologiyasi va tarixi. – Toshkent: Fan, 2017. – B. 125–130.
11. Buryakov Yu.F. Axsikent – drevnyaya stolitsa Fergany. – Toshkent: Fan, 1990. – B. 22–27.
12. Anorboyev A., Matboboyev B. Axsikent arxeologiyasi. – Toshkent: Fan, 2013. – B. 34–38.
13. Axmedov E. O‘zbekiston shaharlari tarixi. – Toshkent: Sharq, 2005. – B. 119–122.
14. Matboboyev B. Farg‘ona vodiysi o‘rta asr shaharlari hunarmandchiligi. – Toshkent: Fan, 2016. – B. 64–70.
15. Rtveladze E.V. Drevnosti Fergany. – Toshkent: San’at, 2001. – B. 85–91.
16. Asqarov A. O‘zbekiston tarixi (eng qadimgi davrdan o‘rta asrlargacha). – Toshkent: O‘qituvchi, 1994. – B. 211–214.
17. Anorboyev A. Axsikent: yangi arxeologik tadqiqotlar natijalari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2019. – B. 52–58.
18. Matboboyev B., Xoldorov M. Axsikent me’moriy merosi. – Toshkent: Yangi asr avlodi, 2021. – B. 74–81.
19. Axsikent arxeologiya merosi markazi materiallari. – Namangan, 2023. – B. 18–24.
20. Anorboyev A., Matboboyev B. Axsikent sivilizatsiyasi tarixi va madaniyati. – Toshkent: Fan, 2022. – B. 145–152.
